Jarenlang was Shadow IT één van de grootste uitdagingen binnen informatiebeveiliging. Medewerkers gebruikten applicaties en diensten buiten de IT-afdeling om, vaak met de beste intenties: sneller werken, efficiënter samenwerken of een probleem oplossen en vndaag ontstaat een vergelijkbare ontwikkeling, maar dan met kunstmatige intelligentie. Shadow AI.

 

Medewerkers gebruiken AI-tools zoals tekstassistenten, analyseplatformen en automatiseringstools om hun dagelijkse werkzaamheden te versnellen. De technologie biedt enorme kansen, maar wanneer organisaties geen duidelijke kaders hebben, ontstaan nieuwe risico’s rondom informatiebeveiliging, privacy en compliance.

Het probleem zit niet in AI, maar in gebrek aan inzicht

AI gebruiken binnen een organisatie is op zichzelf geen risico. Het wordt pas een uitdaging wanneer niemand weet welke toepassingen worden gebruikt en welke informatie hierin wordt verwerkt.

 

Een medewerker die een intern document, klantinformatie of persoonsgegevens invoert in een openbare AI-tool kan onbewust gegevens delen met een externe partij. Niet omdat iemand bewust een beveiligingsmaatregel wil omzeilen, maar simpelweg omdat er geen duidelijke afspraken zijn.

 

Daarmee ontstaat een nieuw vraagstuk voor organisaties: “Hoe zorgen we ervoor dat medewerkers kunnen profiteren van AI, zonder de controle over informatie te verliezen?“

AI vraagt om nieuwe vormen van informatiebeveiliging

Traditionele beveiligingsmaatregelen blijven belangrijk, maar zijn niet voldoende voor de manier waarop organisaties vandaag werken. Informatie bevindt zich niet meer alleen binnen eigen systemen. Medewerkers werken met cloudplatformen, externe applicaties en nu ook met AI-oplossingen. Daarom wordt het steeds belangrijker om inzicht te hebben in:

 

• • welke gegevens worden verwerkt;

• • wie toegang heeft tot informatie;

• • welke leveranciers betrokken zijn;

• • en welke risico’s nieuwe technologie met zich meebrengt.

Dit sluit direct aan op principes uit normen zoals ISO 27001, waarin organisaties moeten aantonen dat zij risico’s identificeren en beheersen.

Van AI verbieden naar AI verantwoord gebruiken

Een veelgemaakte reactie op nieuwe technologie is om deze te blokkeren, maar in de praktijk werkt dat vaak niet. Medewerkers blijven zoeken naar manieren om efficiënter te werken. Wanneer organisaties geen veilige alternatieven bieden, ontstaat juist gebruik buiten het zicht van IT.

 

De oplossing ligt daarom niet in het verbieden van AI, maar in het creëren van duidelijke spelregels. Een volwassen organisatie zorgt ervoor dat medewerkers weten:

 

• • welke AI-tools toegestaan zijn;

• • welke informatie veilig gebruikt kan worden;

• • welke risico’s belangrijk zijn;

• • en wie verantwoordelijk is voor toezicht.

De koppeling met compliance

AI raakt steeds meer bestaande compliancevraagstukken. Voor organisaties betekent dit dat zij opnieuw moeten kijken naar hun informatiebeveiligingsbeleid. Past het huidige beleid nog bij de manier waarop medewerkers werken? Zijn risico’s rondom AI meegenomen in de risicoanalyse? Zijn medewerkers voldoende bewust van veilig gebruik? Ook nieuwe regelgeving, zoals de Europese AI Act, zorgt ervoor dat organisaties meer aandacht moeten besteden aan verantwoord gebruik van kunstmatige intelligentie.

De nieuwe standaard voor organisaties

De vraag rondom AI verschuift. Het gaat niet meer om: “Gebruiken onze medewerkers AI?”, want de kans is groot dat dit al gebeurt. De relevante vraag wordt: “Gebruiken wij AI op een veilige en gecontroleerde manier?”

 

Organisaties die nu nadenken over AI-governance bouwen niet alleen aan betere informatiebeveiliging, maar creëren ook een fundament voor verantwoord gebruik van nieuwe technologie, want de toekomst van werken wordt niet minder digitaal, maar juist daarom wordt grip op informatie belangrijker dan ooit.

Grip houden op AI begint vandaag

AI zal de komende jaren een steeds grotere rol spelen binnen organisaties. De vraag is daarom niet of medewerkers ermee gaan werken, maar hoe organisaties ervoor zorgen dat dit veilig, verantwoord en gecontroleerd gebeurt.

 

Een goed ingericht AI-beleid begint met inzicht: weten welke risico’s er zijn, duidelijke afspraken maken en medewerkers meenemen in veilig gebruik. Daarbij hoeft compliance geen rem te zijn op innovatie. Juist door de juiste kaders te creëren, kunnen organisaties nieuwe technologie veilig inzetten en tegelijkertijd grip houden op hun informatie.

 

Benieuwd hoe jouw organisatie omgaat met AI, informatiebeveiliging en compliance? Onze experts denken graag vrijblijvend met je mee over de volgende stap. Plan een gesprek en ontdek waar jouw organisatie staat.